SİLÜRYEN DÖNEMİ
443.8 Milyon Yıl - 419.2 Milyon Yıl Önce
Silüryen, Paleozoyik Zaman'ın en kısa süren ancak yerküre tarihinde yaşamın karaya kalıcı olarak yerleştiği en önemli jeolojik dönemlerden biridir. İsmini Galler'deki Silures kabilesinden alan bu evre, Ordovisyen sonunda deniz canlılarının yaklaşık %60'ının yok olduğu büyük bir kitlesel yok oluşun hemen ardından başlar.
Karasal Yaşamın Doğuşu ve Denizel Gelişim
• Karasal Adaptasyon: Damarlı bitkiler bu dönemde evrimleşmiş; örümceğimsiler, çok bacaklılar ve altı bacaklılar karasal yaşama tamamen adapte olmuştur.
• Balıkların Evrimi: Çeneli ve kemikli balıkların ilk kez ortaya çıkarak çeşitlenmesi, bu dönemin en dikkat çekici biyolojik gelişmelerinden biridir.
• İklim ve Coğrafya: Süper kıta Gondvana güneye doğru hareket ederken, yüksek deniz seviyeleri birçok ada topluluğu ve çeşitli ekosistemlerin oluşmasına zemin hazırlamıştır.
• Jeolojik Yapı: Deniz seviyesindeki yükselme sonucunda Silüryen tortulları, erozyona uğramış Ordovisyen tabakaları üzerinde bir uyumsuzluk oluşturarak birikmiştir.
• Bilimsel Önem: İlk kara bitkilerinin ve omurgalı çeşitliliğinin fosil kayıtları, modern yaşamın evrimsel kökenlerini anlamamızda Silüryen'i anahtar bir dönem haline getirmektedir.
• Balıkların Evrimi: Çeneli ve kemikli balıkların ilk kez ortaya çıkarak çeşitlenmesi, bu dönemin en dikkat çekici biyolojik gelişmelerinden biridir.
• İklim ve Coğrafya: Süper kıta Gondvana güneye doğru hareket ederken, yüksek deniz seviyeleri birçok ada topluluğu ve çeşitli ekosistemlerin oluşmasına zemin hazırlamıştır.
• Jeolojik Yapı: Deniz seviyesindeki yükselme sonucunda Silüryen tortulları, erozyona uğramış Ordovisyen tabakaları üzerinde bir uyumsuzluk oluşturarak birikmiştir.
• Bilimsel Önem: İlk kara bitkilerinin ve omurgalı çeşitliliğinin fosil kayıtları, modern yaşamın evrimsel kökenlerini anlamamızda Silüryen'i anahtar bir dönem haline getirmektedir.
Silüryen döneminde evrimleşen ilk çeneli balık türlerinin anatomik rekonstrüksiyonları.
